Tags

, , , , ,

Laat ik beginnen met de definitie van ‘lobolo‘ – ook wel ‘lobola‘ genoemd. Het is een een Afrikaanse gewoonte (traditie) waarbij de familie van de aanstaande bruidegom een betaling doet aan de familie van de bruid. Meestal enige tijd voor het officiële huwelijk. Deze ‘bruidsschat‘ bestaat traditioneel uit vee en drank.

Ik was vandaag uitgenodigd met Isabel op een lobolo-feest in Maputo. De zus van een van haar beste vriendinnen had vandaag haar lobolo-party.

Lobolo-feest van Mirza en Toni

Eind van de ochtend komt een delegatie van de familie van de bruidegom op bezoek bij de familie van de bruid. Er worden eerst vriendelijke woorden uitgewisseld en daarna trekken de twee families zich terug. De bruidegom is daar niet bij aanwezig. Hij wordt vertegenwoordigd door zijn familie. Zij bieden dan de gevraagde geschenken aan die eerder in een lijst zijn gevraagd. Ik heb geen idee wat vandaag werd gevraagd maar ik kan wel een voorbeeld geven van zo’n lijst.

Vroeger was dat één of meerdere koeien – soms geiten. Vandaag vragen ze bijvoorbeeld: 30 kg kalfsvlees, 30 kippen, 10 kg worst, een krat Laurentina Klara (bier) en een krat 2M (bier), 6 flessen cola en 6 flessen fanta, 6 flessen witte wijn en 6 flessen rode wijn, 8 capulana’s, 1 kg snoepgoed, 2 taarten en geld om 6 kinderen, 2 oma’s en 2 ooms aan te kleden voor de bruiloft.

Als niet alle gevraagde zaken worden aangeboden dan wordt er onderhandeld en wordt de tegenwaarde in geld gevraagd. Het kan dus zijn dat de families er niet uitkomen en dat een voorgenomen huwelijk niet doorgaat. Ik ken drie mannen die dat overkomen is. Eentje in Mozambique, eentje in Zuid Afrika en eentje in Oeganda. Het is dus wel degelijk serieuze kost.

Als de onderhandeling goed is verlopen wordt de bruidegom gebeld en mag hij komen. De familie van de bruid organiseert dan een maaltijd voor al hun gasten. Er wordt gezongen en gedanst. Er wordt een cake aangesneden en champagne gedronken. Er worden wijze en plagende woorden gericht tot het aanstaande bruidspaar. De madrinha en padrinho wijken niet van hun zijde en staan hen bij met adviezen. Wij mochten aanschuiven aan de eretafel. Tantes en buurvrouwen hebben gekookt. Omdat het een moslim-familie is – ze zijn niet streng in de leer – wordt er maar beperkt alcohol geserveerd. Na de maaltijd en een paar speeches verlaat de familie van de bruidegom al zingend en dansend het feest. Te lang blijven is onbeleefd en komt hebberig over. De bruidegom en een paar vrienden mogen wel blijven en natuurlijk de hele familie van de bruid. Het valt me op dat het vanaf dat moment er veel relaxter aan toegaat. De kinderen kruipen op mijn schoot, ze voelen aan mijn haar, mijn neus en mijn witte vel. We spelen een spelletje waarbij ze de geluiden van dieren moeten nadoen. Even voordat het donker wordt vertrekken wij ook. Ik ben weer een mooie ervaring rijker.

De officiële (wettelijke) bruiloft is gepland voor begin februari 2013. De bruidegom (of zijn familie) betaalt dan alle kosten van het feest. Hij heeft wel een sterk ‘wapen’ in de hand. Als hij zijn aanstaande – voor de wettelijke bruiloft – betrapt op een grote misstap kan hij haar alsnog weigeren en alles – de hele lobolo – terugeisen. De familie van de bruid moet dan alles- tot de laatste cent – terugbetalen. Naast de ‘schande‘ is dat ook een groot economisch probleem want je zult wel begrijpen dat alle eten en drank al lang verorberd is. Hier liggen dus eeuwige familievetes op de loer.

Lobolo‘ – ook wel ‘traditioneel huwelijk‘ genoemd – is een traditie in zuidelijk Afrika – ook in- en rondom Maputo. In het noorden van Mozambique kennen ze deze traditie niet. En laat daar de familie van Isabel vandaan komen … [zucht] … je weet maar nooit.