Tags

, , , ,

Afval. We staan er niet elke dag bij stil. Zelfs niet op de dagen dat we de vuilnisbak moeten buiten zetten. En dan bedoel ik – in Nederland. Hier in Mozambique – en meer bepaald in Maputo – is ‘afval’ een uitermate zichtbaar probleem.

Lixo

Lixo

Er bestaat geen huis-aan-huis-ophaal-systeem zoals in Nederland. Her en der staan er grote afvalcontainers. Zoals hierboven op de foto. Al moet ik erbij vertellen dat deze ‘ecolife’ bakken er uitzonderlijk goed uitzien. De meeste containers zijn van zwaar ijzer en hebben al veel stormen moeten doorstaan. Rondom de bakken ligt ook heel veel afval – zoals overal in Maputo. Mensen kieperen alles op straat vanuit hun auto. Flesjes, blikjes, plastic zakken, fast food verpakkingen. Alles. De goten liggen vol met rotzooi. De regen van de laatste weken neemt veel rommel mee naar lager gelegen plekken, samen met heel veel zand en keien. Dat maakt dat een aantal straten en rotondes letterlijk dichtslibben.

Na twee droge dagen zie je dan groepjes schoonmakers met bezems en karretjes de goten leegscheppen. Meestal worden ze gevolgd door een groepje vrouwen die het aangespoelde zand in tonnen schept. ‘Dweilen met de kraan open.’ Dat kun je hier bijna letterlijk nemen. Ik hoorde laatst van een vrijwilligersproject dat de boulevards langs de kust probeert schoon te houden na elk weekend met volop feesten en party’s. Ik zag ze vorige week – ruim 50 mensen in gele hesjes. Twee vrachtwagens vol afval. En om eerlijk te zijn … ik vond het er nog steeds vuil uitzien. Overal slingerde nog plastic en papier rond.

Tondinho, onze huishoudelijke hulp, brengt elke dag onze vuilnis weg naar de dichtstbijzijnde container. Van gescheiden afval heeft hier nog nooit iemand iets gehoord. De afgevallen bladeren van de amandelboom, de lege flessen, de plastic verpakkingen, het sanitaire afval uit de badkamer, ijzer-resten, hout, lege verfpotten, batterijen … alles gaat op één grote hoop. Ik probeerde een tijd geleden een begin te maken van een compost-hoop. Isabel vond het geen goed idee en toen ik een paar weken later een paar dikke ratten zag rondscharrelen, kon ik het alleen maar met haar eens zijn. Maar wat dan? Ik heb mijn directe (schoon)familie al zo ver gekregen dat ze niks meer uit de rijdende auto gooien als ik erbij ben. Een klein beginnetje.

Er is één ding dat ik nog niet heb vermeld. Er scharrelen altijd mensen rond bij die grote containers. Op zoek naar iets bruikbaars of eetbaars. Aan de vodden aan hun lijf kan ik zien dat het echt arme sloebers, schooiers zijn. Ze vissen met een tak de plastic zakken op. Ik zie het maar ik wil het niet zien. Laat staan dat ik er een foto van kan maken. Brrr. De struisvogel in mij weet op zo’n moment niet hoe er mee om te gaan.

Ik weet dat de Gemeente Goes al sinds het Afrika-jaar (2009) zijn steentje bijdraagt aan het afval-probleem in Kamuli. Er is een samenwerking tussen de VNG, gemeentelijke afval experts van de gemeente Goes en hun collega’s van het district Kamuli in Oeganda. Zij kiezen voor een verbindende aanpak: schoolkinderen leren de ouders om afval te scheiden, een bedrijf composteert het organische afval en boeren verbeteren met de compost de vruchtbaarheid van hun land.

Advertenties